Савдои одамон ҷинояти хафнок ва муташаккили фаромиллӣ мебошад  

 

савдои одамон

Савдои одамон тибқи стандартҳои байналмилалӣ ҷинояти хафнок, шакли муосири ғуломдорӣ ва ҷинояткории муташаккили фаромиллӣ, тиҷорати даромадноки ҷиноятӣ ва вайронкунии ҷиддии ҳуқуқҳои бунёдӣ ва маҷмӯии ҳуқуқи инсон, бахусус ҳуқуқ ба ҳаёт ва озодӣ, ҳуқуқи дар ғуломӣ ё мутеъӣ нигоҳ дошта нашудан, озодӣ аз муносибати бераҳмона ва таҳқиркунандаи шаъну шараф, озодӣ аз зӯроварӣ, ҳуқуқ ба саломатӣ ва дигарҳо ба шумор меравад.

Истисмори шаҳвонӣ, меҳнати маҷбурӣ, асорати қарзӣ, истисмори меҳнати кӯдакон, ғуломии «хонагӣ», гадоӣ, истифодаи маҷбурии одамон дар амалиётҳои ҷангӣ, савдои одамон барои пайвандкунии узви бадан ва бофтаҳо – шаклҳои даҳшатовари як ҷиноят, яъне савдои одамон ба шумор мераванд.

Сабабҳои асосӣ ё мусоидаткунандаи савдои одамон камбизоатӣ, нобаробарӣ, дастрас набудани таҳсилу хизматрасониҳои тиббӣ, табъиз ва зӯроварии гендерӣ, нобаробарии нажодӣ, муҳоҷират ва дигар омилҳо мебошанд.

Раванди савдои одамон аз ҷузъҳои зерин, ба монанди ҷалбкунии қурбонии савдои одамон (фиреб ва сӯистифодаи вазъи оҷизӣ), интиқоли қурбонӣ ва истисмор иборат аст.

Қурбонии савдои одамон метавонанд ҳар як кас, хоҳ мард, хоҳ зан ва хоҳ кӯдакон бошанд. Лекин, одатан дар навбати аввал ба гурӯҳи хатар занону кӯдакон ворид гашта, занони ҷавон, сатҳи таҳсилоти паст дошта, ҷойи кори мунтазам надошта ё манбаи даромад надошта, серфарзандон, занони танҳо, занони дучори зӯроварӣ ва фоҳишагарӣ бештар ба ин кирдор осебпазир мебошанд. Занон асосан бо мақсади истисмори шаҳвонӣ, меҳнат ва никоҳи маҷбурӣ истифода мешаванд.

Дар байни кӯдакон ба савдои одамон кӯдакони оилаҳои носолим, бе волидайн монда, аз хонаҳои кӯдакон, беназоратмонда осебпазир мебошанд.

Ба гурӯҳи хатари баланди қурбонии савдои одамон гурӯҳҳои аз ҷиҳати иқтисодӣ осебпазир, ба мисли муҳоҷирон, бахусус муҳоҷирони вазъи расмӣ надошта, наврасони синну соли мактабӣ ва баъдимактабӣ, шахсони аз ҷойҳои маҳрумӣ аз озодӣ озодшуда, шахсони ҷойи истиқомат надошта, маъюбон ва калонсолон дохил мешаванд.

Тоҷикистон ба Конвенсияи байналмилалӣ оид ба мубориза ба муқобили хариду фурӯши одамон ва истифодаи онҳо барои фоҳишагарӣ аз тарафи шахсони сеюм (соли 1949), Протоколи иловагӣ ба Конвенсия оид ба ҳуқуқи кӯдак, ки  ба хариду фурӯши кӯдакон, фоҳишагии кӯдакон ва шаҳвонияти кӯдакона (соли 2000) дахл дорад, Конвенсияи СММ зидди ҷинояткории муташаккили трансмиллӣ(соли 2000), Протокол оид ба пешгирӣ ва аз байн бурдани хариду фурӯши одамон, хусусан занону кӯдакон ва ҷазо барои он ва Протоколи зидди воридкунии ғайриқонунии муҳоҷирон тавассути хушкӣ, баҳр ва ҳаво, ки иловаи Конвенсияи СММ зидди ҷинояткории муташаккили фаромиллӣ мебошанд (соли 2000), ҳамчунин санадҳои дигари ҳуқуқии байналмилалии самти мазкур ҳамроҳ гардидааст.

15 июни соли 2004 аввалин қонуни соҳавии самти мазкур Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи мубориза ба муқобили хариду фурӯши одамон»  ва соли 2014 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи муқовимат ба савдои одамон ва расонидани кӯмак ба қурбониёни савдои одамон» қабул карда шуд. Бо қарори {укумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 1 марти соли 2019 №80 Нақшаи миллии муқовимат ба савдои одамон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2019-2021 тасдиқ гардид.

Таҷрибаҳо нишон медиҳанд, ки шарти зарурии комёбӣ дар самти пешгирии савдои одамон ва мубориза ба он ин ҳамкориҳои байниидоравӣ мебошанд. Низоми мубориза бар зидди ин ҷиноят набояд бо таъқиби ҷинояткорон маҳдуд гардад. Ба низоми мазкур бояд механизмҳои пешгирикунӣ, расонидани кӯмак ба ҷабрдидагони савдои одамон ва ҳифзи онҳо дохил шаванд. Инчунин мутобиқгардонии фаъолияти идораҳои дар ин самт фаъолияткунанда муҳим аст.

Шаҳрвандон то ҳол дар хусуси мушкилоти савдои одамон ва тарзу воситаҳои муқовимат ба он иттилооти кофӣ надоранд, чунки мавзӯи мазкур дар ВАО бо тарзи фаъол шарҳ дода намешавад.

Мубориза бо савдои одамон мавзӯи муҳим боқӣ монда, таваҷҷӯҳи мунтазам ва муносибати маҷмӯиро аз ҷониби ҳукуматҳо, мақомоти сатҳи гуногун, иттиҳодияҳои ҷамъиятӣ ва шаҳрвандон тақозо менамояд. Маҳз аз саъю кӯшиши онҳо самаранокии мубориза бо савдои одамон вобастагӣ дорад.

Муносибати маҷмӯӣ бояд чорабиниҳоро оид ба пешгирӣ намудани савдои одамон, ҷазо додани гунаҳгорон ва ҳифзи қурбониёни савдои одамон, аз ҷумла ҳифзи ҳуқуқҳои онҳоро дарбар гирад.

Оид ба фаъол намудани саъю кӯшишҳо ҷиҳати муқовимат ба савдои одамон тавсияҳои зерин пешниҳод мешаванд:

  1. Мунтазам гузаронидани маъракаи иттилоотӣ дар ВАО дар бораи таҳдид, хавф ва хатари савдои одамон, тарзу роҳҳои муқовимат ба он.
  2. Мутобиқ намудани фаъолияти мақомоти давлатӣ бо созмонҳои байналмилалӣ ва ташкилотҳои ғайридавлатӣ ва рушди ҳамкориҳо дар самти муқовимат бо савдои одамон.
  3. Ташаккули фаҳмиши ғайри қобили қабул будани савдои одамон дар шуури ҷомеа ва баланд бардоштани сатҳи иттилоотии шаҳрвандон дар бораи савдои одамон ва тарзу воситаҳои муқовимат бо он.
  4. Тарғибу ташвиқи санадҳои ҳуқуқии байналмилалии самти мазкур дар ВАО, чорабиниҳои маърифативу иттилоотӣ.

М. Ашӯров,
сардори  шуъбаи  ҳифзи  давлатии
ҳуқуқҳои   шаҳрвандӣ    ва   сиёсии
Дастгоҳи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи
инсон  дар   Ҷумҳурии   Тоҷикистон

Фаъолияти Гурӯҳи мониторингии назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

Ombudsman_logo_2011-06-03Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун қисми ҷудонопазири ҷомеаи ҷаҳонӣ аз рӯзҳои аввали соҳибистиқлол гаштани худ ҳуқуқи инсонро ҳамчун арзиши муҳими ҷомеаи демократӣ қабул карда, тамоми санадҳои асосии байналмилалии ҳуқуқи инсонро ба тасвиб расонида, баҳри амалишавии онҳо корҳои зиёдеро ба иҷро расонид.

Дар тӯли солҳои охир Ҷумҳурии Тоҷикистон дар самти муқовимат бо шиканҷа ва дигар намудҳои муносибат ва ҷазои бераҳмона, ғайриинсонӣ ё таҳқиркунандаи шаъну шарафи инсон як қатор тадбирҳои пайгирона анҷом додааст. Тадбирҳои мазкур дар соҳаи қонунгузорӣ, институтсионалӣ ва амалия татбиқ мегарданд.

Бо мақсади ба Конвенсияи зидди шиканҷа мувофиқ намудани Кодекси ҷиноятӣ, бо Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 16 апрели соли 2012 ба Кодекси мазкур моддаи нави 1431 бо номи «Шиканҷа» ворид карда шудааст.

Соли 2011 ва соли 2016 ба Кодекси иҷрои ҷазои ҷиноятии Чумҳурии Тоҷикистон тағйиротҳо ворид карда шуданд, ки тибқи онҳо ба Ваколатдор оид ба ҳуқуки инсон ва Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳуқуқи гузаронидани санҷишҳои шикоятҳо, инчунин бидуни иҷозати махсус ташриф овардан ба муассисаҳои иҷрои ҷазои ҷиноятӣ дода шудааст.

Ҷумҳурии Тоҷикистон уҳдадориҳои байналмилалии худро оид ба ҳуқуқи инсон бемайлон иҷро менамояд. Мунтазам аз иҷрои ин уҳдадориҳо ҳисоботҳо пешниҳод карда шуда, Маърузачиёни махсуси СММ оид ба ҷанбаҳои гуногуни ҳуқуқи инсон ба ҷумҳурӣ даъват карда мешаванд.

Вобаста ба иҷрои уҳдадориҳо тибқи Конвенсияи зидди шиканҷа, Ҷумҳурии Тоҷикистон се маротиба ба Кумитаи зидди шиканҷаи СММ маърӯзаи миллӣ пешниҳод намуд.

Моҳи майи соли 2012 ва моҳи феврали соли 2014 бо даъвати Ҷумҳурии Тоҷикистон Маърузачии махсуси СММ оид ба масъалаҳои шиканҷа, ҷаноби Хуан Мендез ба ҷумҳурӣ ташриф овард. Ҷаноби Хуан Мендез дар Ҷаласаи саввуми Маҷмаи Умумии СММ аз натиҷаҳои сафари худ ба Тоҷикистон гузориш дода, аз мусоидати Ҳукумати кишвар ҷиҳати анҷом додани тадбирҳо оид ба пешгирии шиканҷа, аз ҷумла ворид намудани тағйиротҳо оид ба пешгирии шиканҷа ба қонунгузории миллӣ изҳори қаноатмандӣ намуд.

Дар баробари ин, Комитети зидди шиканҷа ва Маърӯзачии махсус оид ба масъалаҳои шиканҷа як қатор тавсияҳои худро ба Ҳукумати Тоҷикистон ҷиҳати тақвияти заминаҳои ҳуқуқӣ ва амалияи муқовимат бо шиканҷа пешниҳод намуданд.

Барои амалӣ намудани тавсияҳои сохторҳои мазкур Нақшаи ҷарабиниҳо доир ба мубориза бар зидди шиқанҷа аз ҷониби Комиссияи назди Ҳуқумати Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иҷрои ӯҳдадориҳои байналмилалии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи ҳуқуқи инсон тасдиқ карда шуд. Нақша чорабиниҳо доир ба мубориза бар зидди шиканҷа тибқи тавсияҳои Кумитаи СММ бар зидди шиканҷа ва маърузачии вежаи СММ оид ба шиканҷа Хуан Мендез аз 15 августи соли 2013 тасдиқ карда шудааст.

Ҳамзамон соли 2019 Нақшаи миллии амалҳо вобаста ба иҷрои тавсияҳои Кумитаи зидди шиканҷаи СММ барои солҳои 2019-2022 қабул гардид.

Қобили зикр аст, ки аз ҷониби сохторҳои мазкури СММ дар қатори дигар тавсияҳо ба тасвиб расонидани Протоколи иловагии Конвенсияи зидди шиканҷа низ тавсия дода шуд.

Ҷиҳати татбиқи тавсияи мазкур дар Нақшаҳои зикргардида бандҳои алоҳида оид ба омӯзиши имконияти ба тасвиб расонидани Протоколи иловагӣ пешбинӣ шуд.

Омузиши масъалаи ба тавсиб расонидани Протоколи иловагии Конвенсияи зидди шиканҷа дар Амрҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 3 апрели соли 2012 ва 7 июни соли 2017 доир ба Нақшаи миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба татбиқи тавсияҳои давлатҳои аъзои Шурои СММ оид ба ҳуқуқи инсон вобаста ба Шарҳи умумии даврии Ҷумҳурии Тоҷикистон низ пешбинӣ шуданд.

Бо мақсади амалӣ намудани Нақшаи мазкур моҳи декабри соли 2012 Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи таъсиси гурӯҳи кории муштарак оид ба мониторинги ҷойҳои маҳрумӣ аз озодӣ ҳамчун модели «Омбудсмен +» бо Эътилофи Ташкилотҳои ҷамъиятӣ бар зидди шиканҷа бо ташаббус баромад намуд.

Бо Фармони Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон аз 6 августи соли 2013 Гурӯҳи корӣ оид ба пешбурд ва батасвибрасонии Протоколи иловагии Конвенсияи зидди шиканҷа, ки аз намояндагони Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Парламент, прокуратура ва мақомоти судӣ, инчунин доираҳои академӣ, ҷомеаи шаҳрвандӣ ва аъзои гурӯҳи Эътилофи зидди шиканҷаро дар бар мегирад, таъсис дода шуд.

Дар моҳи июл-августи соли 2013 Эътилоф дар якҷоягӣ бо Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон лоиҳаи Низомнома дар бораи фаъолияти гурӯҳи мониторингиро таҳия намуда, моҳи ноябри соли 2013 мавриди муҳокимаи якҷоя қарор дода шуд. Низомнома ва барномаҳои корӣ 31 декабри соли 2013 бо Фармони Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон тасдиқ карда шуданд.

Гурӯҳи мониторингӣ қисми таркибии Гурӯҳи корӣ оид ба боздид ва гузаронидани мониторинг дар ҷойҳои маҳрумӣ аз озодӣ буда, фаъолияти он ба боздид ва мониторинги ҷойҳои маҳрумӣ аз озодӣ, гузарониданги семинарҳо ва тренингҳо барои кормандони муассисаҳои мазкур оид ба омузонидани меъёрҳои байналмилалӣ ва миллии муносибат бо шахсони аз озодӣ маҳрумшуда ва ҳамчунин таҳия ва пешниҳоди тавсияҳо оид ба имконияти ба тавсиб расонидани Протоколи иловагии Конвенсияи зидди шиканҷа равона карда шудааст.

Аз моҳи феврали соли 2014 то имрӯз аз тарафи Гурӯҳи мониторингӣ дар 24 изоляторҳои нигоҳдошти муваққатии ВКД, 9 муассисаҳои ислоҳии Сарраёсати иҷрои ҷазои ҷиноятии Вазорати адлия, 7 муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида барои ноболиғон, 4 изоляторҳои нигоҳдошти муваққатии Агентии назорати маводи нашъаовари назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, 16 беморхонаи руҳӣ, 2 муассисаи наркологӣ, 3 Хона-интернат барои калонсолон ва маъюбон ва 20 қисми ҳарбии Вазорати мудофиаи Ҷумҳурии Тоҷикистон умуман 85 мониторинг гузаронида шуд.

Ҳамчунин аз соли 2016 мониторингҳои Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак низ бо иштироки намояндагони Гурӯҳи мониторингӣ сурат мегиранд.

Соли 2014 ба Тоҷикистон узви Зеркумита оид ба пешгирии шиканҷа аз Швейтсария ҷаноби Ҳанс Йёрг Банварт ташриф овард. Коршинос зимни ташриф ташаббуси мусбати кори якҷояи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсонро қайд намуда, новобаста аз он, ки Тоҷикистон ҳоло Протоколи иловагӣ ба Конвенсияро ба тасвиб нарасондааст тавсия дод, ки кори муштаракро оид ба мониторинги ҷойҳои маҳрум кардан аз озодиро идома диҳанд.

Бояд қайд намуд, ки аз ибтидои соли 2015 ташрифҳо ба муассисаҳо бе огоҳии қаблии роҳбарияти муассисаҳои маҳруми аз озодӣ гузаронда шуда, тамоми суҳбатҳо бо шахсони дар ҷойҳои маҳрум кардан аз озодӣ нигоҳдошташаванда дар асоси маҳрамият гузаронида мешаванд.

Мониторинг бо усулҳои (методҳои) пурсиши шахсони дар муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида ҷойгир карда шуда ва сарбозон, инчунин афсарон, кормандони муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида, мушоҳида ва шиносшавӣ бо шароити ҳаррӯзаи буду боши онҳо гузаронида шуд.

Дар рафти мониторингҳои гузаронидашуда бо 1381 нафар пурсиш гузаронида шуд. Аз ҷумла 406 нафар шахсони дар муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида ҷойгиршуда, 350 нафар сарбозон, инчунин 665 нафар кормандон. Дар раванди сӯҳбат шахсони бегона, ба истиснои намояндаҳои гурӯҳи мониторингӣ, иштирок надоштанд.

Гурӯҳи мониторингӣ зимни мониторингҳо аз шароити будубош, муносибати кормандони муассиса нисбат ба шахсони дар муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида ҷойгиршуда ва муносибат байни шахсони аз озодӣ маҳрумшуда шинос мешаванд.

Аз натиҷаи мониторингҳои гузаронидашуда ҳар семоҳа Гурӯҳи мониторингӣ дар назди Гурӯҳи корӣ ҳисобот медиҳад. Инчунин аз натиҷаҳои мониторинг дар муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида, ҳамасола мизҳои мудаввар баргузор мегардад, ки барои намояндагони мақомотҳои давлатӣ, ташкилотҳои байналмилалӣ, Ташкилотҳои ҷвмъиятӣ ва васоити ахбори омма ахборот дода мешавад. Натиҷаҳои мониторинг дар шакли китоб бо 3 забон чоп ва ба таври ройгон дастрас карда шуда, инчунин дар сомонаи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон низ ҷой дода мешаванд.

Бояд қайд кард, ки фаъолияти Гурӯҳи мониторингӣ то ҳол барои пешрафти ҳуқуқи инсон дар муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида мусоидат менамояд. Аз ҷумла, Гурӯҳи мониторингӣ барои баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии шахсони аз озодӣ маҳрумшуда оид ба ҳуқуқҳои онҳо, баланд бардоштани малакаи касбии кормандони муассисаҳои мазкур дар масъалаи омӯзиши стандартҳои байналмилалӣ ва миллии муносибат бо шахсони аз озодӣ маҳрумшуда мусоидат намуд. Тавсияҳои Гурӯҳи мониторингӣ боиси беҳтар гаштани шароити будубоши маҳкумшудагон дар муассисаҳои маҳрумӣ ва маҳдудкунии озодӣ ва хизматчиёни ҳарбӣ дар қисмҳои ҳарбӣ гашт.

Умуман таҳлили фаъолияти Гурӯҳи мониторингии назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон нишон дод, ки он метавонад замина барои ҷорӣ кардани Механизми миллии пешгирии шиканҷа мувофиқи Протоколи иловагии Конвенсияи зидди шиканҷа гардад, ки механизми мониторинги доимии ҷойҳои маҳрум кардан аз озодӣ ё маҳдуд кардани озодиро бо мақсади пешгирии шиканҷа пешбинӣ менамояд.

Ҳ.Нидоев,
муовини сардори шуъбаи
ҳифзи давлатии ҳуқуқҳои кӯдаки
Дастгоҳи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи
инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

Маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон

47431487232_5891d9765e_z

Имрӯз таҳти раёсати Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, раиси Ҳукумати мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон маҷлиси навбатии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор шуд.

Дар маҷлиси Ҳукумати мамлакат нахуст масъалаи “Дар бораи ҷамъбасти натиҷаҳои рушди иҷтимоию иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар нимсолаи якуми соли 2019 ва вазифаҳо барои нимсолаи дуюми соли 2019” баррасӣ гардид.

Доир ба натиҷаҳои рушди иҷтимоию иқтисодии мамлакат Сарвазири Ҷумҳурии Тоҷикистон Қоҳир Расулзода ҳисобот дод.

Ҳамчунин доир ба масъалаи якуми рӯзномаи маҷлиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи ҷамъбасти натиҷаҳои рушди иҷтимоию иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар нимсолаи якуми соли 2019” ва “Дар бораи дурнамои нишондиҳандаҳои асосии макроиқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2020-2022” ҳисоботи вазири рушди иқтисод ва савдо Неъматулло Ҳикматуллозода, вазири молия Файзиддин Қаҳҳорзода, раиси Бонки миллӣ Ҷамшед Нурмуҳаммадзода, раиси Кумитаи давлатии сармоягузорӣ ва идораи амволи давлатӣ Фаррух Ҳамрализода, раиси Кумитаи андоз Нусратулло Давлатзода, раиси Хадамоти гумрук Хуршед Каримзода ва директори Агентии беҳдошти замин ва обёрӣ Холмурод Раҳмон шунида шуд.

Бо натиҷагирӣ ва таҳлили ҳамаҷонибаи вазъи иқтисодию иҷтимоии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар нимсолаи якуми соли 2019 Президенти мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуданд, ки барои беҳтар намудани нишондиҳандаҳои рушди иқтисодию иҷтимоии давлат ҳанӯз ҳам имконияту захираҳои мавҷуда самаранок истифода намегарданд, ки ин ҳолат ба сатҳи иҷрои нақшаю ҳадафҳои стратегии мамлакат таъсири манфӣ мерасонад.

Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон қайд намуданд, ки нисбат ба нимсолаи якуми соли 2018-ум 8,3 фоиз кам шудани ҳаҷми маблағгузорӣ ба сармояи асосӣ, аз ҷумла сармояи хориҷӣ 36 фоиз, коҳишёбии суръати афзоиши гардиши савдои умумӣ 5,2 банди фоизӣ, гардиши савдои хориҷӣ 16,9 банди фоизӣ, аз ҷумла содироти мол 7,2 банди фоизӣ хавфҳои иловагиро ба вуҷуд меоранд, ки барои дар нимсолаи дуюми соли 2019 иҷро шудани нишондиҳандаҳои пешбинигардида таъсири манфӣ мерасонанд.

Зикр гардид, ки маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ дар нимсолаи якуми соли 2019 31270,9 миллион сомонӣ ва афзоиши воқеии он 7,5 фоизро ташкил намуд, ки нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 0,3 банди фоизӣ зиёд мебошад.

Рушди маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ дар ин давра аз ҳисоби зиёд гардидани ҳаҷми истеҳсоли маҳсулоти саноатӣ ба андозаи 12,5 фоиз, маҳсулоти кишоварзӣ 10,8 фоиз, гардиши савдо 9,4 фоиз ва хизматрасонии пулакӣ 0,9 фоиз таъмин гардид.

Дар баробари ин маблағгузориҳо ба сармояи асосӣ 8,6 фоиз коҳиш ёфтааст.

Ҳаҷми гардиши савдои хориҷӣ дар нимсолаи якуми соли 2019 нисбат ба ҳамин давраи соли 2018 3,8 фоиз, аз ҷумла ҳаҷми содирот 8,1 фоиз ва воридот 2,3 фоиз зиёд гардид.

Сатҳи таваррум дар бозори истеъмолӣ дар ин давра 4,0 фоизро ташкил дод.

Даромади буҷети давлатӣ дар моҳҳои январ-июни соли 2019 дар сатҳи 101,1 фоиз иҷро гардида, ба буҷет 10531,5 миллион сомонӣ маблаг ворид шуд, ки нисбат ба маҷмӯи маҳсулоти дохилй 33,7 фоизро ташкил менамояд.

Дар давраи ҳисоботӣ бо вуҷуди аз таъсири манфии омилҳои беруна, бахусус ноустувории вазъи сиёсию иқтисодӣ, пастравии нархҳои ҷаҳонӣ ба молҳои асосии содиротии кишвар ва дигар тамоюлоти манфӣ, суръати мусбати рушди иқтисодӣ ва суботи макроиқтисодӣ таъмин гардид.

Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид доштанд, ки дар нимсолаи якуми соли 2019 тамоюли мусбати рушд дар соҳаҳои иқтисоди миллӣ асосан нигоҳ дошта шуд. Аммо сифати рушд вобаста ба таъмин намудани нишондиҳандаҳои дурнамо ва ҳадафҳои гузошташуда моро қонеъ карда наметавонад.

Зеро ба эътибор нагирифтани тамоюлҳое, ки дар бозорҳои ҷаҳонӣ идома доранд, шиддати рақобати минтақавӣ дар самти рушди истеҳсолоти саноатӣ, ҷараёни нисбатан сусти саноатикунонии кишвар, тақвият наёфтани иқтидори содиротии Тоҷикистон, иҷро нагардидани барномаҳои соҳавӣ ва барномаҳои рушди иҷтимоиву иқтисодии вилоятҳо, шаҳру ноҳияҳои кишвар ва як қатор дигар омилҳои дигар садди роҳи суръати рушди иқтисодӣ гардида истодаанд, ки хеле ташвишовар мебошад.

Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Раиси Ҳукумати мамлакат барои таъмини сифатноки нақшаи иҷрои буҷети давлатӣ дар соли 2019, ба кор андохтани иқтидорҳои нав ва ба роҳ мондани истеҳсоли маҳсулоти рақобатпазир бо ҷалби сармояи дохилию хориҷӣ, таъмини босуръати рушди соҳаи саноат бо мақсади амалисозии ҳадафи чоруми стратегӣ, ҳалли масъалаҳои муҳими соҳаи энергетика хусусан ҷамъоварии маблағи фурӯши неруи барқ, пешгирии талафоти техникии он, васли ҳисобкунакҳои муосири барқӣ, таъмиру навсозии хатҳои интиқоли барқ ва зеристгоҳҳо дар шаҳру ноҳияҳои мамлакат, инчунин, ба роҳ мондани фаъолияти самаранок дар самти истеҳсол ва истифодабарии неруи барқ, зиёд кардани майдони кишти такрорӣ ва боғу токзор, захира ва коркарди босифати маҳсулоти кишоварзӣ ва беҳдошти ҳолати мелиоративии заминҳо ба роҳбарони вазорату идораҳои дахлдор ва дигар масъулони соҳа дастуру супоришҳои қатъӣ доданд.

Дастуру супоришҳои дигар ҷиҳати татбиқи чораҳои мушаххас дар истифодаи захираву имкониятҳои мавҷуда ва ҳавасмандгардонии сармоягузориҳо, амалигардонии лоиҳаҳои давлатии сармоягузорӣ ва аз худ кардани маблағҳои татбиқи лоиҳаҳо дода шуданд.

Ба Дастгоҳи иҷроияи Президент супориш дода шуд, ки назоратро ба ҷараёни иҷрои саривақтӣ ва босифати нақшаи чорабиниҳои Паёми Президент ба Маҷлиси Олӣ, нақшаи корҳои ободониву бунёдкорӣ дар вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳои кишвар бахшида ба таҷлили 30-солагии истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва супоришҳои Роҳбари  давлат дар вақти сафарҳои дохиливу хориҷӣ аз ҷониби масъулин ва сохторҳои марбут пурзӯр намояд.

Барои фароҳам овардани замина ба рушди устувори соҳаҳои иҷтимоию иқтисодӣ татбиқи “Стратегияи миллии рушд барои давраи то соли 2030” ва “Барномаи миёнамуҳлати рушди Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2016-2020” ва мусоидати бештар ба татбиқи ҳадафи чоруми миллӣ-саноатикунонии босуръати мамлакат муҳим арзёбӣ гардид.

Дар маҷлиси навбатии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон баъди муҳокима лоиҳаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи ворид намудани тағйирот ба Кодекси ҷиноятии Ҷумҳурии Тоҷикистон” ва Дар бораи пешниҳоди хулосаи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ба лоиҳаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи фарҳанг” барои баррасӣ ба Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод карда шуд.

Аъзои Ҳукумати мамлакат инчунин масъалаҳои вобаста ба Барномаи рушди саноати хӯроквории Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2020-2025, тағйиру иловаҳо ба лоиҳаи як қатор қарорҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дигар масъалаҳои рӯзмарраро баррасӣ намуданд.

Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, раиси Ҳукумати мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бори дигар таваҷҷуҳи аъзои ҳукуматро ба омодагии ҳамаҷониба ба ҷашнҳои муҳими давлатӣ, хусусан ҷашни 30-солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷалб карда, таъкид доштанд, ки роҳбарони вазорату идораҳо ва мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳо барои иҷрои нақшаҳои бунёдкориву ободонӣ дар муҳлатҳои муқарраршуда ва босифат вазифадор мебошанд ва бояд ин тадбирҳоро бо масъулият ва ҳисси баланди ватандӯстӣ ба анҷом расонанд.

Дар охир Пешвои миллат, Президенти мамлакат, Раиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба аъзои Ҳукумат ва роҳбарони ҳамаи сохторҳои давлатӣ барои беҳтаргардонии нишондиҳандаҳои рушди иқтисодию иҷтимоии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои нимсолаи дуюми соли 2019 ва давраҳои минбаъда, омодагии ҳамаҷониба ба давраи тирамоҳу зимистони солҳои 2019-2020, таъмини рушди босуръати соҳаҳои иқтисод, саноат, энергетика, роҳу нақлиёт, кишоварзӣ, маориф, фарҳанг, тандурустӣ, варзиш ва сайёҳӣ дастурҳои мушаххас доданд.

29.07.2019,  шаҳри Душанбе      www.president.tj

Ҳифзи табиат ва тоза нигоҳ доштани он — вазифа ва масъулияти  ҳар як фарди ҷомеа

скачанные файлы

Масъалаҳои ҳифзи муҳити зист ва мушкилоти вобаста ба он мушкилоти як давлати алоҳида набуда, балки масоили ҷаҳонӣ ба ҳисоб мераванд, зеро дар назди инсоният хавфи падид омадани буҳрони экологӣ вуҷуд дорад. Дар ҳалли масъалаи мазкур баланд бардоштани маърифати экологии ҷомеа нақши муҳим мебозад. Тарбияи экологӣ ва муносибат ба он аз унсурҳои рушд ва солимии ҷомеа буда, шурӯъ аз оила ва боғча минбаъд бояд дар муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ ва олии касбӣ идома ёбанд.

Ташаккули маърифати экологии шаҳрвандон масъулияти як шахс ё муасиса набуда, балки ҳифз ва тоза нигоҳдаштани табиат вазифаи тамоми сокинони саёра ба шумор меравад.

Инсоният метавонад дар муҳити зисти солим солҳои дароз умр ба сар барад. Дар ин радиф тарбияи экологӣ ва ҳифзи муҳити зист то андозае ҳимояи генофонди инсоният эътироф мешавад.

Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун аъзои комилҳуқуқи ҷомеаи ҷаҳонӣ дар масъалаи ҳифзи муҳити зист бетараф набуда, як қатор санадҳои меъёри ҳуқуқӣ,  барномаҳои давлатии марбутаро қабул намудааст, ки баҳри бартараф намудани мушкилоти воқеии ҷойдошта ва баланд бардоштани масъулият ва маърифати шаҳрвандон мусоидат менамоянд.

Дар самти мазкур қонунҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи ҳифзи муҳити зист», «Дар бораи маърифати экологии аҳолӣ», «Дар бораи ҳифзи ҳавои атмосфера», “Дар бораи муҳофизат ва истифодаи олами наботот” ва «Барномаи давлатии комплексии рушди тарбия ва маърифати экологии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар давраи то соли 2020» қабул шуда, амал менамоянд.

Ҳадафи ин қонуну барномаҳо такмили асосҳои сиёсати давлатӣ оид ба маърифат ва тарбияи экологӣ, ташаккули ҷаҳонбинӣ, беҳтар намудани вазъи муҳити зист, истифодаи оқилонаи сарватҳои табиӣ ва фароҳам овардани шароити мусоид барои ҳаёти солими аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон аст. Амалисозии ин санадҳо барои рушди устувори ҷомеа ва тараққиёти иқтисодиёти сабз мусоидат менамоянд.

Барои амалӣ шудани санадҳои соҳавӣ тавре, ки ба ҳамагон маълум аст, бо ташаббуси Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор” бори аввал дар Форуми 7-уми ҷаҳонии об дар Ҷумҳурии Корея пешниҳод шудааст.

Ин буд, ки тибқи Қатъномаи СММ А/RES/71/222 давраи солҳои 2018-2028 ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор” эълон гардид.

Бояд қайд намуд, ки имрӯз шахс бояд аз бӯи гулу гиёҳу дарахтон баҳра гирад, зебоии табиатро дарк кунад, аз баъзе хусусиятҳои табиат воқиф гардад, дар ин ҳол чанд ҷанбаи тарбиявии машғулият ҳадафманд мешавад, аз ҷумла муҳаббат ба Ватан, муносибати ғамхорона бо табиат (яъне тарбияи экологӣ) ташаккули ҳисси зебоипарастӣ ва амсоли онҳо.

Тарбияи экологӣ бояд шахсиятеро ба камол расонад, ки вобастагии инсону ҷамъият ва табиатро дарк намояд, нисбат ба вазъи муҳити атрофаш масъулият ҳис кунад. Тарбияи экологӣ он гоҳ самар медиҳад, ки бефосила амалӣ шавад.

Ҳ.Давлатов,
корманди мақомоти
Ваколатдор оид ба ҳуқуқи
инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

Иҷро нашудани қарори судҳо вайронкунии ҳуқуқи инсон ба ҳифзи судӣ мебошад

sud

Мушкилоти амалишавии ҳуқуқи шаҳрвандон ҳангоми иҷро намудани қарорҳои эътибори қонунӣ пайдонамудаи судӣ мунтазам дар маърӯзаҳои ҳарсолаи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон қайд карда мешаванд.

Ҳуқуқи инсон ба ҳифзи судӣ танҳо дар он сурат ба пуррагӣ амалӣ мешавад, ки қарори қабулнамудаи суд иҷро карда шавад. Ҳамзамон, баланд бардоштани сифати адолати судӣ, сатҳи ҳифзи судии ҳуқуқу манфиатҳои қонунии шаҳрвандон низ аз бисёр ҷиҳат аз баланд бардоштани сатҳи иҷрошавии санадҳои судӣ вобастагии зич дорад.

Тибқи муқаррароти моддаи 11 Қонуни конститутсионии Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи судҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон» фармон, ҳалнома, ҳукм, таъинот ва қарори суд, судяҳо, ки эътибори қонунӣ пайдо кардаанд, барои ҳамаи мақомоти давлатӣ, мақомоти худидоракунии шаҳрак ва деҳот, ташкилотҳои ҷамъиятӣ, шахсони мансабдор, шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ ҳатмӣ буда, бояд дар тамоми ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон бечунучаро ба иҷро расонида шаванд.

Яке аз вазифаҳои истеҳсолоти иҷро тибқи муқаррароти Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи истеҳсолоти иҷро»  иҷрои ҳатмӣ ва саривақтии маҷбурии санадҳои судӣ ба шумор меравад.

Ҳаминро бояд қайд кард, ки қабули санади судӣ маънои онро надорад, ки ҳуқуқи вайроншуда барқарор карда шудааст. Раванди адолати судӣ танҳо дар сурати дар амал татбиқ намудани санади судӣ хотима меёбад.

Мушкилоти самти мазкур аз он гувоҳӣ медиҳанд, ки механизмҳои мавҷудаи иҷрои санадҳои судӣ (кофтукови қарздор тавассути мақомоти корҳои дохилӣ, муваққатан маҳдуд намудани баромада рафтани қарздор аз ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон, ба ҷавобгарӣ кашидан ва ғайраҳо) нокифоя мебошанд.

Таҳлилҳо дар ин самт нишон медиҳанд, ки сабабҳои асосии иҷро нашудани санадҳои судӣ ин надоштани даромаду молу мулк  ва қобилияти адо кардани қарз,  ғайриқобили адои қарз будани ташкилоти қарздор, муқаррар карда нашудани ҷойи зисти қарздор ва молу мулки ӯ, пинҳонкунии даромад аз ҷониби қарздор, набудани ҷойи кор ё надоштани хоҳиши кор кардан ва дигар омилҳо мебошанд.

Барои ба таври дахлдор иҷро нашудани санадҳои судӣ баъзан беамалии иҷрочиён, ба мисли наандешидани чораҳои саривақтӣ оид ба муайян намудани вазъи молу мулкии қарздор, ҳабс кардани молу мулки қарздор ва ғайраҳо низ сабаб мешаванд. Инчунин барои босифат ва самаранок иҷро шудани санадҳои иҷро сарбории иҷрочиён, зуд-зуд азкорравии онҳо, беасос мавқуф гузоштани амали иҷро, боздоштан ё қатъ намудани истеҳсолоти иҷро, норавшан будани мазмуни санадҳои иҷро, тарз ва тартиби иҷрои онҳо ва ғайраҳо таъсири манфӣ мерасонанд.

Моддаи 91 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи истеҳсолоти иҷро» пешбинӣ менамояд, ки барои иҷро накардани ҳуҷҷатҳои иҷро қарздор ба ҷавобгарии маъмурӣ ё ҷиноятӣ кашида мешавад.

Тибқи моддаи 530 Кодекси ҳуқуқвайронкунии маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои иҷро накардани қарори суд, инчунин иҷро накардани талаботи қонунии иҷрочии суд оид ба иҷрои қарори суд ҷарима таъин карда мешавад.

Кодекси ҷиноятии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар моддаи 363 ҷавобгариро барои қасдан иҷро накардани ҳукм, ҳалнома ё санади дигари эътибори қонунӣ пайдонамудаи суд танҳо нисбати намояндаи ҳокимият, хизматчии давлатӣ ё хизматчии мақомоти маҳаллии ҳокимияти давлатӣ ва мақомоти худидоракунии шаҳрак ва деҳот, инчунин хизматчии муассисаи давлатӣ, ташкилотҳои тиҷоратӣ ё дигар ташкилот пешбинӣ намудааст.

Яке аз мақсад ва вазифаҳои Барномаи ислоҳоти судӣ-ҳуқуқӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2019–2021, ки бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 19 апрели соли 2019, № 1242 тасдиқ шудааст, такмили сохтор ва таҳкими фаъолияти судҳо ҷиҳати назорати иҷрои саривақтии санадҳои судӣ,  таҳия ва қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи истеҳсолоти иҷро» дар таҳрири нав ва такмили тартиби иҷрои маҷбурии санадҳои иҷро ба шумор меравад.

Ҳамин тавр, адолати судӣ танҳо дар сурате таъмин карда мешавад, ки санади эътибори ҳуқуқӣ пайдонамудаи судӣ иҷро гардад.

М. Ашӯров,
сардори  шуъбаи  ҳифзи  давлатии
ҳуқуқҳои   шаҳрвандӣ    ва    сиёсии
Дастгоҳи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи
инсон   дар   Ҷумҳурии  Тоҷикистон

Таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон – яке аз роҳҳои баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии аҳолӣ  

Копия Копия Барномаи таълим«Рушди давлати демократӣ, ҳуқуқбунёд ва дунявӣ ба сатҳи дониш ва маърифати ҳуқуқии аҳолӣ вобастагии зиёд дорад»

Эмомалӣ Раҳмон

Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳуқуқу озодиҳои инсонро арзиши олӣ эътироф намуда, бунёди ҷомеаи демократӣ, ҳуқуқбунёд ва дунявиро ҳадафи худ қарор додааст.

Ташаккули давлати демократӣ, ҳуҳуқбунёд ва ҷомеаи шаҳрвандӣ маданияти баланди ҳуқуқиро талаб менамояд ва аз сатҳи дониш ва маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон вобастагии зиёд дорад. Масъалаи мазкур мавриди таваҷҷуҳи махсуси Асосогузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон қарор дошта, дар ин самт пайваста дастуру супоришҳои дахлдор медиҳанд. Аз ҷумла, зимни ироаи Паёмашон ба Маҷлиси Олӣ 22 декабри соли 2016 таъкид намуданд, ки «Бо мақсади баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии аҳолӣ вазоратҳои адлия, маориф ва илм, Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон, Академияи илмҳо, мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳо, муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ ва тамоми мақомоти давлатиро зарур аст, ки корҳои фаҳмондадиҳиро дар байни аҳолӣ густариш диҳанд».

Бояд зикр намуд, ки мутобиқи моддаи 11 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар боари Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» яке аз вазифаҳои асосии Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ин мусоидат намудан дар баланд бардоштани маърифатнокии шаҳрвандон оид ба ҳуқуқу озодиҳои инсон ва шаҳрванд, шаклҳо ва воситаҳои ҳифзи он мебошад.

Бинобар ин ҷаҳати амалигардонии принсипҳо, мақсаду вазифаҳои марҳилаи дуюми Барномаи умумиҷаҳонии таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои солҳои 2010-2014 Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон  «Барномаи таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои солҳои 2013-2020» — ро таҳия ва амалӣ намуда истодааст, ки бо қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 3 декабри соли 2012, №678 тасдиқ шудааст.

Барнома ба тавсеа ва такмили марҳилавии низоми иттилоотӣ, маърифатӣ ва таълимӣ дар соҳаи ҳуқуқи инсон, гузаштан ба сатҳи сифатан нави тайёр кардани кадрҳо мутобиқи талаботи қонунгузории миллӣ ва стандартҳои байналмилалӣ равона гаштааст.

Мақсадҳои асосии татбиқи Барнома ин мусоидат намудан ба баланд бардоштани маданияти ҳуқуқи инсон, риояи ҳуқуқу озодиҳои инсон ва шаҳрванд, ҳамкории байни мақомоти давлатӣ оид ба ҳифзи ҳуқуқу озодиҳои инсон ва шаҳрванд, ҷорӣ намудани омӯзиши фанни  ҳуқуқи инсон дар низоми маориф, барномаҳои таълимии судяҳо ва низоми хизмати давлатӣ, муттаҳид ва равона намудани саъю кӯшишҳои якҷоя барои амалӣ кардани  сиёсати давлатӣ дар соҳаи ҳуқуқи инсон, таҳия ва татбиқи барномаҳои таълимӣ дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои дурнамои дарозмуҳлат ва тайёр кардани кадрҳо барои ҷорӣ намудани низоми таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон мебошад.

Доираи амали Барномаи мазкур таълими соҳаи ҳуқуқи инсон дар низоми маориф, курсҳои омӯзишӣ ва азнавтайёркунии омӯзгорон, судяҳо, хизматчиёни давлатии шаҳрвандӣ, мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва ҳарбиро фаро мегирад.

Татбиқшавии Барнома аз се марҳила иборат буда, марҳилаи якум солҳои 2013-2014, марҳилаи дуюм солҳои 2015-2018 ва марҳилаи сеюм солҳои 2019-2020-ро дар бар мегирад. Бинобар ба итмом расидани марҳилаҳои якуму дуюми Барнома моҳи марти соли ҷорӣ Нақшаи чорабиниҳо барои марҳилаи сеюм тасдиқ гардида, амалӣ шуда истодааст.

Ҷиҳати татбиқ ва ҳамоҳангсозии умумии фаъолияти иҷрокунандагони  Барнома дар назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон аз ҳисоби намояндагони вазорату идораҳо, муассисаҳои таълимӣ ва дигар ташкилотҳои дахлдор Шӯрои ҳамоҳангсози байниидоравӣ таъсис дода шудааст.

Бо мақсади таҳия ва тасдиқи барномаҳои мақсаднок, дастурҳои методӣ оид ба иҷрои самтҳои асосии Барнома ва барои амалисозии дигар чорабиниҳои пешбинишуда бо қарори Шӯро шаш гурӯҳи корӣ дар самтҳои зерин таъсис дода шуданд:

— таълими хизматчиёни давлатӣ;

— таълими кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва муассисаҳои системаи иҷрои ҷазои ҷиноятӣ;

— таълими хизматчиёни ҳарбӣ;

— таълими судяҳо ва кормандони мақомоти судӣ;

— таълим дар муассисаҳои миёнаи махсус ва олӣ;

— таълим дар муассисаҳои таълимии миёнаи умумӣ.

Аз ҷониби гурӯҳҳои кории мазкур 17 барномаҳои мақсаднок аз фанни «Ҳуқуқи инсон» таҳия гардида, дар вазорату идораҳои дахлдор мавриди истифода қарор гирифтаанд.

Инчунин дар доираи амалигардонии Барнома зиёда аз 70 маводҳои иттилоотӣ (китоб, маҷмуа, буклет, брошура ва ғ.) таҳия ва нашр гардидаанд, аз ҷумла: «Маҷмуаи санадҳои асосии байналмилалӣ ва миллӣ оид ба ҳуқуқи инсон (нашрҳои I — II)», «Маҷмӯи санадҳои асосии байналмилалӣ ва миллӣ оид ба адолати судӣ нисбати ноболиғон», «Маҷмӯи маводҳо барои дарсҳои ҳуқуқи инсон барои синфҳои 10 ва 11», «Роҳнамо барои омӯзиши ҳуқуқи инсон», «Роҳнамо аз фанни ҳуқуқи инсон барои ихтисосҳои ғайриҳуқуқшиносӣ», маҷаллаи «Ахбори Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» ва ғайраҳо.

Маводҳои мазкур зимни баргузории чорабиниҳои иттилоотӣ ва вохӯрию мулоқотҳо ба аҳолӣ дастрас карда мешаванд.

Мутобиқи банди 7 Барнома (Чорабиниҳои иттилоотӣ) барои баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии сатҳи гуногуни аҳолӣ Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон якҷоя бо вазорату идораҳои дахлдор ба тариқи доимӣ барномаҳои телевизионӣ ва радиошунавониро оид ба ҳуқуқи инсон амалӣ менамоянд.

Бо ин мақсад аз ҷониби роҳбарият ва кормандони мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар ҳамкорӣ бо воситаҳои ахбори омма, тули солҳои 2013-2018 тавассути телевизион, радио, матбуоти чопӣ ва электронӣ 3681 баромад вобаста ба масъалаҳои гуногунӣ ҳуқуқӣ ташкил ва баргузор карда шудааст.

Инчунин дар мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон се сомонаи расмӣ – www.ombudsman.tjwww.khit.tj ва www.vhk.tj  амал мекунад, ки вобаста ба самтҳои гуногуни масъалаҳои ҳуқуқӣ маълумот пешниҳод менамоянд. Мазмун ва муҳтавои сомонаҳо пайваста таҷдид карда шуда, танҳо соли 2018 зиёда аз 300 мавод ҷойгир карда шудаанд.

Ҳамзамон аз ҷониби мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ҷиҳати баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон пайваста чорабиниҳои маърифатӣ ва иттилоотӣ (конференсия, мизи мудаввар, семинар, тренинг, вохӯрӣ бо аҳолӣ ва ғ.) гузаронида мешавад.

Дар доираи татбиқи Барнома дар ҳамкорӣ бо намояндагии САҲА дар Душанбе «Мактаби ҳуқуқи инсон» таъсис дода шудааст, ки дар заминаи он бо мақсади омода намудани тренерон дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои 15 нафар намояндагони вазорату идораҳои дахлдор як қатор тренингҳои омӯзишӣ ташкил ва гузаронида шуд. Гузаронидани чунин тренингҳо барои омода намудани ҳайати нави тренерон давоми солҳои 2019-2020 ба нақша гирифта шуда, моҳи апрели соли ҷорӣ алакай як тренинг баргузор гардид.

Тибқи нақша тренерони омодашуда дар навбати худ ба кормандони мақомоту идораҳои давлатӣ, мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, кормандони соҳаи маориф ва дигар гурӯҳҳои мақсаднок дар мавзӯъҳои мухталифи ҳуқуқи инсон  семинарҳои омӯзишӣ мегузаронанд. Аз ҷумла, соли 2018 чунин семинарҳо дар Маркази таълимии судяҳои Суди Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Донишкадаи идоракунии давлатии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Донишкадаи ҷумҳуриявии такмили ихтисос ва бозомӯзии кормандони соҳаи маорифи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ва филиалҳои он дар шаҳрҳои Бохтар, Кӯлоб ва Хуҷанд гузаронида шуданд.

Бино ба анҷом расидани марҳилаи дуюми амалисозии Барнома моҳи марти соли ҷорӣ ҷаласаи навбатии Шӯрои ҳамоҳангсози байниидоравӣ доир гардид. Дар ҷаласа натиҷаҳои амалигардонии марҳилаи дуюми Барнома муҳокима шуда, Нақшаи чорабиниҳо оид ба иҷрои марҳилаи сеюм таҳия ва тасдиқ гардид, ки дар он гузаронидани чорабиниҳои зерин дар назар дошта шудааст, аз ҷумла: гузаронидани тренингҳои мақсадноки 5-рӯза барои шахсони тамоси вазорату идораҳо, ҷорӣ намудани курси таълимӣ оид ба ҳуқуқи инсон барои омӯзгорони фанни «Ҳуқуқи инсон» дар сохтори такмили ихтисоси омӯзгорон, гузаронидани 7 семинари омӯзишӣ дар алоқамандӣ бо 7 санади байналмилалӣ дар донишкадаҳои такмили ихтисои вазорату идораҳо, гузаронидани 16 семинарҳои омӯзишӣ дар шаҳру ноҳияҳо барои омӯзгорони фанни “Ҳуқуқи инсон”-и муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ, таҳия, тарҷума ва нашри маводи иттилоотӣ, омода намудани омӯзгорони фанни “Ҳуқуқи инсон”-и муассисаҳои таълимии мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, сохторҳои ҳарбӣ, дигар муассисаҳои таълимӣ ва такмили ихтисос, таҳияи лоиҳаи Барномаи нави таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои солҳои 2021-2030 ва ғ.

Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар маърӯзаи ҳарсола ва дар сомонаи расмии худ оид ба рафти татбиқи Барномаи мазкур маълумот пешниҳод менамояд.

Итминон дорем, ки татбиқ гардидани Барномаи таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон ҷиҳати баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон ва  бунёди ҷомеаи демократӣ, ҳуқуқбунёд ва дунявӣ мусоидат хоҳад кард.

С.Раҳимов,
сармутахассиси шуъбаи ташкилӣ,
иттилоотӣ ва таҳлилии Дастгоҳи
Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон
дар
Ҷумҳурии Тоҷикистон

Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ба раванди муҳоҷирати меҳнатӣ аҳамияти хосса медиҳад

mintrud

Тибқи даъвати Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон рӯзи 19 июли  соли 2019 Ваколатдор оид ба ҳуқуқҳи кӯдак дар Ҷумҳурии Тоҷикистон, сардори шуъбаи ҳифзи давлатии ҳуқуқҳои иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангӣ ва сардори шуъбаи ҳифзи давлатии ҳуқуқҳои кӯдаки Дастгоҳи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Конференсияи байналмилалӣ дар мавзӯи “Равандҳои муҳоҷират дар кишварҳои Осиёи Марказӣ: ҷанбаҳои иҷтимоӣ-иқтисодии илм ва таҷриба” иштирок намуданд.

Дар кори Конференсия намояндагони вазорату идораҳои дахлдори давлатӣ, корпусҳои дипломатӣ, созмонҳои байналмилалӣ, ташкилотҳои ҷамъиятӣ, диаспораҳои тоҷикон, олимон, коршиносон, аспирант ва магистрантҳо, инчунин намояндагони  васоити ахбори омма иштирок намуданд.

Дар бахшҳои алоҳида иштирокчиён дар мавзӯъҳои «Муҳоҷирати меҳнатии байналмилалӣ ва раванди иҷтимоӣ-иқтисодӣ», «Оқибатҳои иҷтимоӣ ва иқтисодии муҳоҷират», «Вазъи муҳоҷирон дар кишварҳои қабулкунанда: имконият ва чолишҳо», «Таъсири муҳоҷират ба оила ва кӯдакон», «Занон ва кӯдакон дар раванди муҳоҷират»,   «Имконияти мутобиқсозии муҳоҷирони баргашта ва бо  кор   таъминкунии ҷавонони бекор»  маърӯзаҳои пешниҳодшударо мавриди баррасӣ ва муҳокимаи ҳамаҷониба қарор доданд.

Аз натиҷаи баррасӣ ва муҳокимаи мавзӯъҳои зикргардида тавсияҳои дахлдор қабул карда шуданд. Аз ҷумла, дар мавриди таъсири раванди муҳоҷират ба кӯдакон қайд карда шуд, ки таҳлилҳо дар самти вазъи кӯдакони зери таъсири муҳоҷират қарордошта ҷузъӣ ва пароканда буда, мувофиқи мақсад аст, ки дар самти мазкур таҳлили амиқ бо фарогирии ҳамаи ҷанбаҳои масъала гузаронида шавад. Аз ин лиҳоз, мувофиқи мақсад шуморида шуд, ки фаъолияти ҳамаи ҷонибҳои манфиатдор аз ҷониби яке аз вазоратҳои дахлдор ҳамоҳанг сохта шуда, ҷиҳати тақвият додани пешбурди ҳуқуқу озодиҳои занон ва кӯдакони зери таъсири муҳоҷират қарордошта чораҳои муассир андешида шаванд.

Кори Коференсияи байналмилалиро Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон Тағойзода С.С.  ҷамъбаст намуда, аз ҷумла изҳори боварӣ намуданд, ки тавсияҳои Конференсия ҷиҳати андешидани чораҳои мақсаднок ва танзими минбаъдаи равандҳои муҳоҷирати меҳнатӣ мусоидат менамоянд.

А. Содиқов,
сардори шуъбаи ҳифзи давлатии
ҳуқуқҳои кӯдаки Дастгоҳи Ваколатдор
оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

Баргузории нишасти матбуотии мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон

Прессконференсия 2019

Имрӯз дар толори Маркази матбуотии ҷумҳуриявии «Ховар» нишасти матбуотӣ оид ба натиҷаҳои фаъолияти мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар нимсолаи якуми соли 2019 баргузор гардид.

Дар нишасти матбуотӣ Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон Умед Бобозода, муовини Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон — Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак  Раҷабмо Ҳабибулозода, кормандони масъули мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ва намояндагони ВАО иштирок намуданд.

Нахуст, Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон У.Бобозода  ҳозиринро хайрамақдам намуда, сипас оид ба натиҷаҳои фаъолияти мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар нимсолаи якуми соли 2019 маълумоти мухтасар пешниҳод намуд.

Зимни баромади худ У.Бобозода аз дастовардҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон дар самти риоя, эҳтиром ва ҳифзи ҳуқуқи инсон сухан ронда, қайд намуданд, ки мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон фаъолияти худро дар асоси Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» ба роҳ монда, дар нимсолаи якуми соли 2019 вобаста ба самтҳои асосии фаъолият барои ҳифз ва пешрафти ҳамаҷонибаи ҳуқуқу озодиҳои инсон корҳои мушаххасро ба анҷом расонид.

Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ва Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак оид ба самтҳои афзалиятноки фаъолияти худ, рушди ҳамкориҳо бо мақомоти давлатӣ, созмонҳои байналмилалӣ ва сохторҳои ҷомеаи шаҳрвандӣ ба намояндагони воситаҳои ахбори омма маълумот доданд.

Дар идомаи нишасти матбуотӣ аз ҷониби рӯзноманигорон вобаста ба масъалаҳои ҳуқуқи занҳо, ҳуқуқи муҳоҷирони меҳнатӣ ва аъзои оилаи онҳо, ҳуқуқҳои шахсони аз озодӣ маҳрумшуда, ҳуқуқҳои кӯдакон ва самтҳои дигари ҳуқуқ ва озодиҳои инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон саволҳо ва таклифу пешниҳодҳо баён карда шуданд. Ба саволҳои рӯзноманигорон аз тарафи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ва Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак ҷавобҳои муфассал ва қонеъкунанда дода шуданд.

Барои иштирокчиёни нишасти матбуотӣ шумораҳои нави «Ахбори Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон», Маърӯзаҳои Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ва  Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак ва варақаи иттилоотӣ омода ва дастрас карда шуд.

Дар интиҳои нишасти матбуотӣ изҳори боварӣ карда шуд, ки минбаъд низ ҳамкориҳои судманди мақомот бо  рӯзноманигорон идома ва тавсеа меёбанд.

Хадамоти матбуотии ВҲИ ҶТ
18.07.2019

Анонс: Нишасти матбуотии Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

пресса вао

Рӯзи 18 июли соли 2019 соати  1100 дар толори Маркази матбуоти ҷумҳуриявии «Ховар», нишасти матбуотӣ доир ба фаъолияти мақомоти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар нимсолаи якуми соли 2019 баргузор мегардад.

Барои маълумоти бештар бо телефонҳо ва суроғаи электронии зерин тамос гиред: 221-73-17,  E-mail: info@ombudsman.tj

Хадамоти матбуотии ВҲИ

 

Натиҷагирӣ аз мониторнигҳои муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида

Ombudsman_logo_2011-06-03Рӯзи 10 июли соли ҷорӣ ҷаласаи навбатии Гурӯҳи кории назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба боздид ва гузаронидани мониторинг дар ҷойҳои маҳрумӣ аз озодӣ дар ҳузури  Умед Бобозода — Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон баргузор гардид.

Аъзоёни Гурӯҳи корӣ — намояндагони Вазорати адлия, Прокуратураи генералӣ, Суди Олӣ, Вазорати корҳои дохилӣ, Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ва аъзоёни Гурӯҳи мониторингии назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон натиҷаҳои мониторингҳои муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида, ки дар нимсолаи якуми соли 2019 гузаронида шуданд, баррасӣ намуданд.

Ҳамчунин дар чорабинӣ масъалаҳои мушкилоти муассисаҳои пӯшида ва қисман пӯшида, рафъи камбудиҳои ҷойдошта ва нақшаҳои кории гурӯҳҳои корӣ ва мониторингии назди Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон барои нимсолаи дуюми соли 2019 баррасӣ гардиданд.

Хадамоти матбуотии ВҲИ ҶТ